Żegnaj Ewo

Autor: Ryszard Ziarkiewicz Opublikowano:

Ewa Mikina ok. 2000 roku

04 czerwca, rano w szpitalu w Warszawie zmarła Ewa Mikina (ur. 1951).
Wybitna krytyczka sztuki i tłumaczka z języka angielskiego najważniejszych tekstów o sztuce i kulturze najnowszej. Nieodmiennie lewicowa i anarchistyczna, zawsze dekadę przed innymi w interpretacji i myśleniu o dniu dzisiejszym.

Współpracowniczka, współredaktorka, przyjaciółka i orędowniczka „Magazynu Sztuki”. Ostatni tekst, który opublikowała w „M – S” to nota do przetłumaczonego przez siebie i opublikowanego w tym samym numerze eseju Judith Butler Ciała w porozumieniu i polityka ulicy. Nota i tłumaczenie – lektura obowiązkowa.

Samotna, nieco zgorzkniała, uparta, osobna. Nie znosiła „dobrych rad” dotyczących jej stylu życia dalekiego od zunifikowanych wzorców podobnie jak wszelkich objawów poprawności politycznej i nowej technokratycznej nowomowy. Walczyła myślą, jej czynem były słowa. Ostre i błyskotliwe interpretacje najnowszych wydarzeń społecznych publikowane w niszowych mediach. Historyczka i krytyczka sztuki z temperamentem guerillas i intelektem niezawłaszczonym. Skłoterka walcząca o wszystkich bezdomnych, bystra obserwatorka lootersów.

W ostatnich miesiącach życia prawie nie wychodziła z domu. Żeby się utrzymać brała dużo zleceń. Dwa tygodnie temu trafiła do szpitala w stanie kompletnego wyczerpania.

W roku 1997 otrzymała nagrodę krytyki artystycznej im. Jerzego Stajudy przyznaną przez warszawską Zachętę.

Na Facebooku zostawiała profil z rzeczami, które lubiła:
Obywatelskie Forum Sztuki Współczesnej, piktogram, Alternativa International Contemporary Visual Art Festival, Zadra, MediaFire, Wydawnictwo Karakter, We want direct flight Berlin-Gdansk back, Fundacja Kobieca eFKa, DodoEditor, Open Culture, spacewalk, Intermedia Kraków, Praktyka Teoretyczna, Poseł John Godson, Prideshop.pl, causes.com, Żądamy prawa do aborcji!, Homoseksualizm.org.pl, Popieram parytety płci na listach wyborczych!, Netyści, Le Madame symbolem wolnej Warszawy / Le Madame symbol of free Warsaw, ratujTybet.org, Lewica.pl, Amnesty International Polska, Walter Benjamin, Pomoc dla Haiti, Wolne Lektury, Tak dla demokracji lokalnej!, Mówię STANOWCZE NIE zburzeniu Pałacu Kultury!, Festiwal Praw Czlowieka, Re:Art Gallery – Internetowa galeria sztuki współczesnej, Koalicja Otwartej Edukacji, Internetowa Platforma Edukacyjna – Polska Szkoła, Krytyka Polityczna, Halina Jaworski, Polska Szkoła w Bergen, Nie chcę Budapesztu w Warszawie, Boję się Budapesztu w Warszawie, Zachęta Narodowa Galeria Sztuki / Zachęta National Gallery of Art, Radio TOK FM, 1% na Fundację Nowoczesna Polska, Popieram parytety płci na listach wyborczych!, Stop Animal Cruelty, The people Who beat animals should be beaten back!, Educate Girls in Africa, Brutto

Ewa Mikina (ur. 15 października 1951 roku w Szczecinie, zm. 04 czerwca 2012 roku w Warszawie, pochowana na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach). Historyczka i krytyczka sztuki, teoretyczka cyberkultury, eseistka, kuratorka wystaw, wykładowczyni, tłumaczka z języka angielskiego, od 1992 roku blisko współpracowała z „Magazynem Sztuki”. Autorka licznych publikacji w czasopismach artystycznych, książkach oraz katalogach wystaw. Laureatka Nagrody Krytyki Artystycznej im. Jerzego Stajudy (1997). W 1975 roku ukończyła historię sztuki na Uniwersytecie Jagiellońskim (napisała – pod kierunkiem prof. Mieczysława Porębskiego – pracę pt. „Defiguracja. Malarstwo na granicy reprezentacji i abstrakcji”). Od 1975 do 1984 roku pracowała w dziale malarstwa nowoczesnego Muzeum Sztuki w Łodzi, gdzie była kuratorką wielu wystaw sztuki polskiej za granicą, przygotowanych przez zespół muzeum pod kierunkiem dyrektora Ryszarda Stanisławskiego. Od 1984-1989 roku kierowała zespołem powołanym przy Instytucie Sztuki PAN, który gromadził materiały dotyczące sztuki najnowszej w latach stanu wojennego i przeprowadził ogromną akcję wywiadów-rzek z ok. 60. wybranymi artystami polskimi. W 1990 roku w Kunstmuseum w Düsseldorfie zorganizowała niezwykle ważną dla polskiej sztuki krytycznej wystawę zbiorową pt. „Bakunin w Dreźnie”. Od 1990 do 1992 roku pracowała w dziale dokumentacji Zamku Ujazdowskiego nad ustalaniem polityki pozyskiwania materiałów dokumentacyjnych oraz przygotowywaniem rozbudowanego słownika sztuki XX wieku z elementami teorii i filozofii sztuki nowoczesnej. Od 1991 do 1993 współpracowała z wydawnictwem Hotel Sztuki Andrzeja Paruzela, które wydało dwie książki: „Jak Nowy Jork ukradł ideę sztuki nowoczesnej” autorstwa Serge’a Guilbaut oraz „Gwałt na kulturze” autorstwa Stewarta Home’a. W latach 1992-2000 wykładała sztukę i teorii sztuki XX wieku w Instytucie Sztuk Wizualnych Uniwersytetu Zielonogórskiego. W 2001 roku, na Uniwersytecie Jagiellońskim, obroniła rozprawę doktorską o początkach nowoczesności w Anglii 2. połowy 18. wieku pt. „Ciemna strona Oświecenia”. W latach 2001-2004 wykładała sztukę najnowszą i nowe media w Instytucie Historii Sztuki Uniwersytetu Łódzkiego. W latach 2005-2006 wykładała w Wyższej Szkole Humanistycznej w Pułtusku. W latach 2007-2008 realizowała cykl wykładów fakultatywnych w Instytucie Historii Sztuki UAM w Poznaniu. W latach 2007-2008 w Zamku Ujazdowskim pracowała nad projektem www.cyberpracownia.org – koncepcją strony internetowej zawierającej ogromną bazę danych dotyczących cyberkultury (sztuka, teoretycy, e-książki, e-czasopisma, etc). Prace nad Cyberpracownią zostały przerwane, ponieważ CSW nie przedłużyło jej kontraktu, tłumacząc się brakiem finansów. Od 2009 współpracowała z Fundacją Profile. Od 2011 roku prowadziła zajęcia „teoria kultury wizualnej” w Polsko-Japońskiej Wyższej Szkole Technik Komputerowych w Warszawie – filia w Bytomiu. W roku akademickim 2011/2012 realizowała cykl wykładów monograficznych w Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie.

Ryszard Ziarkiewicz